Gdy pada pytanie o członków Maanamu, najłatwiej wymienić Korę i Marka Jackowskiego, ale historia zespołu obejmuje znacznie więcej muzyków. Poniżej porządkuję kolejne składy, role najważniejszych osób, zmiany między albumami oraz różnicę między dawnym Maanamem a późniejszymi formacjami nawiązującymi do jego dorobku.
Najważniejsze fakty o składach Maanamu w jednym miejscu
- Rdzeń zespołu tworzyli Kora i Marek Jackowski.
- Założycielem grupy był Marek Jackowski, który w 1975 roku rozpoczął współpracę z Milo Kurtisem.
- Klasyczny skład tworzyli Kora, Marek Jackowski, Ryszard Olesiński, Bogdan Kowalewski i Paweł Markowski.
- W historii zespołu pojawili się także między innymi John Porter, Krzysztof Olesiński, Marcin Ciempiel, Krzysztof Dominik i Kostek Joriadis.
- Maanam oficjalnie zakończył działalność 31 grudnia 2008 roku.
Kto tworzył najważniejszy skład Maanamu
Najbardziej rozpoznawalne oblicze zespołu budowali Kora, Marek Jackowski, Ryszard Olesiński, Bogdan Kowalewski i Paweł Markowski. To właśnie ten skład kojarzy się z największymi przebojami z początku lat 80., między innymi z „Boskim Buenos”, „Kocham cię, kochanie moje” i „Krakowskim spleenem”.
Kora, czyli Olga Jackowska
Kora była wokalistką, autorką tekstów i scenicznym symbolem grupy. Jej sposób śpiewania, charakterystyczna dykcja oraz bezpośrednia osobowość sprawiły, że Maanam wyróżniał się na tle ówczesnego polskiego rocka.
Jej rola nie ograniczała się do wykonywania piosenek. Teksty Kory nadawały utworom napięcie, poetyckość i odrobinę kontrolowanej prowokacji. Moim zdaniem właśnie połączenie jej wokalu z gitarowym stylem Marka Jackowskiego stworzyło brzmienie, którego nie da się pomylić z żadnym innym polskim zespołem.
Marek Jackowski
Marek Jackowski był gitarzystą, kompozytorem, liderem i jednym z założycieli grupy. Wspólnie z Milo Kurtisem rozpoczął muzyczną historię zespołu w 1975 roku, zanim do projektu dołączyła Kora.
Jackowski odpowiadał za muzyczny kręgosłup Maanamu. Choć najczęściej kojarzymy go z gitarą, śpiewał również partie wokalne, między innymi w utworze „Oprócz błękitnego nieba”. Oficjalne kalendarium Maanamu wskazuje go jako lidera i głównego kompozytora zespołu.
Ryszard Olesiński
Ryszard Olesiński dołączył do zespołu przed jego oficjalnym debiutem koncertowym w 1979 roku. Jako gitarzysta współtworzył charakterystyczne, mocne brzmienie klasycznego Maanamu.
Był obecny w najważniejszym okresie popularności grupy, a później wrócił do składu przy nagrywaniu albumu „Derwisz i anioł”. Olesiński należał do muzyków, którzy najlepiej pokazują, że sukces Maanamu nie opierał się wyłącznie na charyzmie Kory.
Przeczytaj również: Kto śpiewa och i ach? Odkryj artystkę Sylwię Grzeszczak i jej utwór
Bogdan Kowalewski i Paweł Markowski
Bogdan „Bodek” Kowalewski grał na gitarze basowej, a Paweł Markowski na perkusji. Obaj dołączyli w przełomowym dla zespołu 1980 roku i uczestniczyli w nagrywaniu najważniejszych płyt pierwszej dekady działalności.
Markowski zastąpił Ryszarda Kupidurę podczas pracy nad debiutanckim albumem. Kowalewski z kolei nadał sekcji rytmicznej sprężystość, którą dobrze słychać na płytach „Maanam”, „O!” i „Nocny patrol”. Po wypadku samochodowym w 1992 roku basista rozstał się z zespołem, a jego miejsce ponownie zajął Krzysztof Olesiński.
Od duetu do zespołu, czyli pierwsze zmiany w składzie
Historia zaczęła się od duetu Marek Jackowski i Milo Kurtis. Muzycy grali awangardową muzykę świata, a nazwa M-a-M była związana z ich inicjałami. W 1976 roku dołączyła Kora, wtedy jeszcze występująca jako Olga Jackowska.
Milo Kurtis nie pozostał w grupie długo. Po jego odejściu do Jackowskich dołączył gitarzysta John Porter. Trio występowało jako Maanam Elektryczny Prysznic, łącząc rock z bardziej eksperymentalnym, psychodelicznym klimatem.
Porter odszedł w 1979 roku. W tym samym czasie Kora i Marek Jackowski nagrywali pierwsze utwory z muzykami Dżambli, a skład sceniczny zaczął przyjmować kształt znany później z klasycznych nagrań. Do zespołu weszli wtedy Ryszard Olesiński, Krzysztof Olesiński i Ryszard Kupidura.
Ta faza jest często pomijana, gdy ktoś tworzy listę członków Maanamu, a niesłusznie. Milo Kurtis i John Porter byli ważnymi postaciami początków grupy, nawet jeśli nie występowali w najbardziej komercyjnie znanym składzie.
Pełna lista muzyków według kolejnych etapów działalności
Skład zespołu zmieniał się kilka razy, dlatego sama lista nazwisk bez chronologii może wprowadzać w błąd. Poniższe zestawienie pokazuje, kto grał w poszczególnych okresach i jakie znaczenie miała dana zmiana.
| Okres | Muzycy | Znaczenie |
|---|---|---|
| 1975-1976 | Marek Jackowski, Milo Kurtis | Początkowy duet, od którego zaczęła się historia grupy. |
| 1976-1977 | Marek Jackowski, Milo Kurtis, Kora | Do zespołu dołącza wokalistka, która później staje się jego głosem. |
| 1977-1979 | Marek Jackowski, Kora, John Porter | Okres Maanamu Elektrycznego Prysznica. |
| 1979-1980 | Marek Jackowski, Kora, Ryszard Olesiński, Krzysztof Olesiński, Ryszard Kupidura | Skład koncertowego debiutu Maanamu. |
| 1980-1986 | Marek Jackowski, Kora, Ryszard Olesiński, Bogdan Kowalewski, Paweł Markowski | Najbardziej znany klasyczny skład zespołu. |
| 1987-1990 | Marek Jackowski, Kora, Marcin Ciempiel, Krzysztof Dominik, Kostek Joriadis | Nowe, bardziej studyjne i elektroniczne brzmienie po zawieszeniu działalności. |
| 1991-1992 | Marek Jackowski, Kora, Ryszard Olesiński, Bogdan Kowalewski, Paweł Markowski | Powrót klasycznego składu przy albumie „Derwisz i anioł”. |
| 1992-2003 | Marek Jackowski, Kora, Ryszard Olesiński, Krzysztof Olesiński, Paweł Markowski | Okres obejmujący między innymi albumy „Róża”, „Łóżko” i „Klucz”. |
| 2003-2008 | Kora, Marek Jackowski, Janusz „Yanina” Iwański, Bogdan Wawrzynowicz, José Manuel Albán Juárez, Cezary Kaźmierczak | Ostatni skład, który nagrał płytę „Znaki szczególne”. |
W zestawieniu pojawia się Kostek Joriadis, czasem zapisywany w publikacjach jako Yoriadis. To ten sam muzyk, który odpowiadał za partie klawiszowe w okresie powrotu Maanamu do studia pod koniec lat 80.
Muzycy sesyjni i goście nie byli stałymi członkami
W nagraniach Maanamu pojawiali się także artyści, których nie należy automatycznie dopisywać do oficjalnego składu. Przykładem są Zbigniew Namysłowski i Tomasz Stańko, którzy wzbogacili wybrane utwory odpowiednio partiami saksofonu i trąbki.
Podobnie wygląda sytuacja ze Stanisławem Soyką, który współpracował z zespołem przy utworze „Bądź taka, nie bądź taka”, oraz z gośćmi koncertu z okazji 25-lecia Maanamu. Występ na scenie lub udział w pojedynczym nagraniu nie oznacza jeszcze stałego członkostwa.
Muzycy Dżambli również odegrali ważną rolę przy pierwszych nagraniach, ale część z nich występowała jako muzycy sesyjni. To rozróżnienie ma znaczenie, bo inaczej wygląda lista osób tworzących zespół, a inaczej pełna lista artystów współpracujących z Maanamem.
Co stało się z Maanamem po ostatnich zmianach
W 2003 roku zespół opuścili Ryszard Olesiński, Krzysztof Olesiński i Paweł Markowski. Kora i Marek Jackowski pozostali liderami, a do nowego składu zaprosili Janusza „Yaninę” Iwańskiego, Bogdana Wawrzynowicza, José Manuela Albána Juáreza i Cezarego Kaźmierczaka.
Ten skład nagrał w 2004 roku „Znaki szczególne”, ostatnią premierową płytę Maanamu. Album miał bardziej nowoczesną produkcję, ale nie powtórzył sukcesu wcześniejszych wydawnictw. Dla mnie to dobry przykład tego, jak trudno odtworzyć dawną energię zespołu, gdy zmienia się jednocześnie kilka kluczowych osób.
Maanam oficjalnie zakończył działalność z końcem 2008 roku. Po śmierci Marka Jackowskiego w 2013 roku nie powstał nowy, oficjalny skład zespołu. Ryszard Olesiński, jeden z najważniejszych gitarzystów grupy, zmarł 19 lipca 2025 roku.
Fani mogą spotkać się z nazwą exMaanam, ale jest to odrębna formacja tworzona przez dawnych muzyków i nowych współpracowników. Nie należy utożsamiać jej z reaktywowanym Maanamem ani mówić o obecnych członkach pierwotnego zespołu, ponieważ taka formacja już nie działa.
Od którego składu najlepiej zacząć słuchanie Maanamu
Jeżeli interesuje mnie klasyczne brzmienie grupy, zaczynam od albumów „Maanam”, „O!” i „Nocny patrol”. To właśnie tam najlepiej słychać współpracę Kory, Marka Jackowskiego, Ryszarda Olesińskiego, Bogdana Kowalewskiego i Pawła Markowskiego.
Osoby, które wolą spokojniejszą i bardziej liryczną stronę zespołu, powinny sięgnąć po „Różę” z 1994 roku. Z kolei „Hotel Nirwana” pokazuje, że muzycy próbowali korzystać z sampli, elektroniki i nowych metod produkcji.
Najuczciwiej patrzeć na Maanam nie jak na zespół o jednym niezmiennym składzie, lecz jak na historię kilku etapów. Kora i Marek Jackowski pozostawali centrum tej opowieści, ale o sile poszczególnych płyt decydowali także gitarzyści, sekcja rytmiczna i muzycy, którzy na krótko zmieniali kierunek brzmienia grupy.
